Examenwerk: Nog meer keuzes

Dit is het vierde deel uit de reeks "Examenwerk". Voor het eerste deel klik hier. Voor het eindexamen van de cursus Tekenen en Schilderen ben ik vanaf januari 2025 tot begin mei bezig geweest met het maken van mijn eindwerkstukken. Mijn ideeen, plannen, keuzes, aanpak en het resultaat zijn beschreven in deze reeks.

Afmeting en oriëntatie

Qua afmeting heb ik gekozen voor vrij groot, de reden daarvoor is tweeledig. Het geeft mij een gevoel van meer impact, en ik vind werken op een groter canvas veel prettiger dan miniaturen. De afmeting is uiteindelijk 58x58cm geworden.

Qua oriëntatie denk ik dat ik -in eerste instantie onbewust- ben beïnvloed door het werk “Marilyn Monroe” van Andy Warhol uit 1967.  Dat werk heeft mij eerder gedurende de opleiding ook geïnspireerd tot de portretten van Helena Bonham Carter. Vierkant dus, omdat het vier werken zijn, elk met een eigen kleurpalet. Het vierkant brengt daarnaast een bepaalde neutraliteit, het rustieke van landscape oriëntatie en het statige van portrait wordt hiermee vermeden.

Ondergrond

Voor de ondergrond heb ik in eerste instantie drie alternatieven overwogen.  Als eerste 3mm werkkarton, ik heb in de afgelopen twee jaar veelvuldig op dit materiaal gewerkt, het is dus vertrouwd. Nadat ik het karton gegrond had met een egaliserende primer/filler bleek de ondergrond niet geschikt voor het effect wat ik wilde bereiken. Een fijne ondergrond voor acrylverf, mooie haakjes, maar zeker niet glad genoeg als ondergrond voor de acrylinkt waarmee ik aan de slag wil.

Het tweede alternatief was 400grams acrylpapier. Dat werkte prima, maar toen ik in het plan had opgenomen dat ik de afbeeldingen zwevend in een baklijst wilde presenteren is een minder flexibele ondergrond een betere oplossing.

Nu gekozen voor aluminium composiet plaat (ACP) van 3mm dik. Omdat ik nog niet eerder serieus op composiet heb gewerkt een proefplaatje ACP besteld.

Materiaalkeuze

De techniek die ik wil gaan toepassen heb ik eerder gedurende de opleiding bedacht. Het idee is ontstaan na een graffiti workshop in mei 2024. Ik wilde graag meer doen met het bijzondere effect van de verf waar graffiti-artiesten mee werken. Het zijn vrijwel allemaal bijzonder heldere kleuren, maar zonder enige glans. Ik vind de combinatie van heel hoge kleurverzadiging en de extreme matheid erg mooi.

Ik heb gekozen voor Molotow One4All aerosol, stiften en acrylinkt. Het concept van hetzelfde acryl materiaal met verschillende applicatie mogelijkheden is ideaal voor de techniek die ik wil toepassen.

Eerder werk

Ik heb in 2024 met dit materiaal een tweetal werken gemaakt. De eerste was mijn inzending voor de wedstrijd van het televisieprogramma ‘Het geheim van de meester’. Het werk was een agamograaf met als titel ‘Wilhemina +/- 50 jaar. Het tweede werk was onderdeel van de eindejaarsopdracht van het eerste jaar van deze opleiding. Ik heb toen mijn stadsgevoel vormgegeven in het werk “Gravenstraat 18”.

Techniek

Ik wil alle vier beelden gaan maken met dezelfde techniek als ik destijds voor de werken in 2024 heb toegepast. De techniek is gebaseerd op vormvereenvoudiging, beperkening van het aantal gebruikte kleuren en pointillisme. Ik ga alle werken met deze aanpak realiseren omdat zoeken naar, aanbrengen en creëren van ordening en samenhang bij mij hoort. Het onderscheid tussen de vier beelden bestaat alleen uit de afbeelding zelf en het kleurpalet. Door het uniformeren van afmeting, vorm, materiaal, techniek en afwerking ontstaat een samenhang die ik graag zie in een meerluik.

De 2024 techniek bestond uit de volgende stappen:

• Het aanbrengen van een aantal gesso grondlagen

• Middels vormvereenvoudiging en in het beperkt kleurpalet een eerste laag met de beeltenis in de vorm van vlakken opzetten. Daarbij gebruik makend van frisk-maskers, sjablonen en spuitbussen.

• Detaillering in -en overgangen tussen- de vlakken breng ik aan door toepassing van pointillisme. Ik zet stippen en stipjes dichtbij -en door elkaar- met stiften gevuld met hetzelfde acrylmateriaal als waarmee de vlakken zijn gezet.

• De stiften hebben nibs met verschillende diameters, en ik breng de verschillende kleuren beurtelings aan. De kleurverdieping die hierdoor ontstaat heet partitieve kleurmenging. De volgorde die ik hierbij hanteer is van de grootste naar de kleinste diameter.

  
  

Verfijning

Voor mijn examenwerken heb ik deze techniek verfijnd ten opzichte van de eerder gemaakte werken. Deze keer geen maskers, sjablonen en spuitbussen maar penselen om de eerste laag aan te brengen. De aanleiding daarvoor was in eerste instantie dat het in februari veel te nat en koud was om buiten met aerosols te werken. Tijdens het werken met de penselen werd al snel duidelijk dat het me in staat stelde om al in dit stadium veel meer detail weer te geven, wat het eindresultaat absoluut ten goede is gekomen. Het materiaal waarmee ik gekwast heb is de navul inkt voor de Molotow stiften. 

Voor een verdere verfijning heb ik mijn collectie Molotow stiften uitgebreid met pennen met Specialtech nibs, die het mogelijk maken om bijzonder kleine stipjes te zetten.

Afwerking

Kort getwijfeld of ik zou gaan afwerken met een epoxyhars. De kunstmatigheid van dat materiaal vloekt nogal met de beelden. Een ultra-matte clearcoat ademt wel de juiste sfeer. 

Als omlijsting wil ik de de heldere kleuren vatten in een licht eiken baklijst. De lijst blijft dan gewoon een lijst, geen kitscherige schreeuw om aandacht.

Testen

Natuurlijk heb ik experimenten en testen van mijn ideeën gedaan. Voor veel vraagstukken bleek overigens het consulteren van mede studenten de meest effectieve test. Dank aan eenieder die me geholpen heeft! De bijdrage van Bastiaan heeft zich beperkt tot het advies om bij het laatste werk ‘Chaos’ niet voor pointillisme te gaan. In lijn met mijn uitleg waarom ik dingen doe, hoe ik dingen doe en wie ik ben, heb ik dit -voor mij- onwelvoeglijke advies naast me neergelegd.

Omdat ik nog niet eerder met acryl inkt op ACP had gewerkt ben ik gaan uitproberen en testen op het proefplaatje.

• Geweldige dekkingskracht, dat is natuurlijk eigenlijk niet verbazingwekkend, het is graffiti acryl, dus instant dekking is heel belangrijk, je kunt als graffitiartiest meestal niet na 24 uur nog een keer langsgaan omdat je piece niet goed is gedekt.

• Zelfs wit en rood dekken goed over andere (donkerdere) kleuren.

• Ook het contrast tussen signaal- en natuurwit getest, prima!

• Droogt snel en vlak op, geen pasteus gedoe en geen kwasterijen te zien. Precies het matte en vlakke effect wat ik beoogde.

Bestellen

Heel enthousiast over de uitkomsten van de testen. Alle materialen besteld die ik nodig denk te hebben om de vier werken te kunnen maken. De ACP platen, de stiften en de inkt.

Voor het vijfde en laatste deel van de serie, klik hier.